De ziekte van Osgood-Schlatter (Engels: Osgood-Schlatter Disease, OSD) is een veelvoorkomende overbelastingsblessure van de knie, die vooral voorkomt bij adolescenten tijdens periodes van snelle groei. De aandoening ontstaat wanneer de patellapees, die de knieschijf (patella) met het scheenbeen (tibia) verbindt, ontstoken raakt op de plek waar hij aanhecht op de tuberositas tibiae, een botuitsteeksel net onder het kniegewricht. De groeischijf op die plek is bij kinderen nog in ontwikkeling, en dit kraakbeenweefsel is tijdens periodes van snelle groei gevoeliger voor irritatie en belasting. Wanneer de quadriceps herhaaldelijk aan de pees trekt, ontstaat er spanning op het scheenbeen, wat leidt tot ontsteking en pijn in dit gebied.

Doorgaans treft de ziekte van Osgood-Schlatter sporters, vooral bij sporten met een hoge belasting zoals basketbal, voetbal, volleybal en hardlopen. De aandoening komt het vaakst voor bij jongens tussen 10 en 16 jaar, maar treft ook meisjes die intensief sporten. Groeispurten dragen bij aan de aandoening, omdat het lichaam snel groeit en spieren en pezen de botontwikkeling nauwelijks kunnen bijhouden.

De symptomen van de ziekte van Osgood-Schlatter zijn onder meer zwelling, gevoeligheid en pijn net onder de knieschijf. Deze klachten nemen toe bij activiteiten die de knie belasten, zoals hardlopen, springen en knielen, en verdwijnen meestal weer bij rust. Hoewel de ziekte van Osgood-Schlatter beide knieën kan treffen, uit ze zich meestal in slechts één knie.

Gelukkig is de prognose uitstekend. De aandoening geneest vanzelf naarmate de groeischijven rijpen en veranderen in vast bot, al kan dit proces enkele maanden of zelfs jaren duren. Rust is essentieel voor het herstel, en het verminderen van lichamelijke activiteit is noodzakelijk om de klachten niet te verergeren. In sommige gevallen wordt fysiotherapie aanbevolen om de spieren rond de knie te rekken en te versterken. Ontstekingsremmende medicijnen en het koelen van het aangedane gebied kunnen ook helpen om pijn en zwelling te verlichten, terwijl een patellaband of een kniebandage de spanning op de pees tijdens het sporten kan verminderen. Een operatie is uiterst zeldzaam en wordt alleen overwogen in gevallen waarin er na afronding van de groei botfragmenten achterblijven.

Hoewel de ziekte van Osgood-Schlatter de sportbeoefening tijdelijk kan beperken, veroorzaakt ze geen blijvende schade. Met de juiste aanpak kunnen de meeste sporters zonder problemen hun activiteiten hervatten.